Prof. Dr. Murat Sünbül, Türkiye’de günlük tuz tüketiminin Dünya Sağlık Örgütü önerisinin 2-3 katı olduğunu belirtti. Kalp ve böbrek sağlığı alarm veriyor.
İstinye Üniversitesi Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Murat Sünbül, Türkiye’de günlük tuz tüketiminin Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) önerdiği sınırın 2 ila 3 katı üzerinde seyrettiğini açıkladı. Bu durumun özellikle kalp ve damar sağlığı üzerinde ciddi riskler oluşturduğunu vurguladı. Türkiye’de ortalama günlük tuz tüketimi 10-15 gram seviyelerinde bulunuyor.
Prof. Dr. Sünbül, DSÖ’nün erişkinler için günlük 5 gramın altında tuz tüketimi önerdiğini hatırlattı. Ülkemizde yapılan çalışmalar, bu miktarın önemli ölçüde aşıldığını ve halk sağlığı için kritik bir sorun teşkil ettiğini gösteriyor.
Aşırı tuz tüketimi vücuttaki birçok sistemi olumsuz etkiliyor. Prof. Dr. Sünbül, bunun hipertansiyonun en önemli nedenlerinden biri olduğunu belirtti. Tuz alımı arttıkça vücutta sodyum ve su tutulumu yükseliyor, bu da damar içi hacmi artırarak kan basıncının yükselmesine neden oluyor.
Uzun vadede yüksek tansiyon; kalp kasında kalınlaşma, koroner arter hastalığı, kalp yetersizliği, inme ve kronik böbrek hastalığı gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Prof. Dr. Sünbül, yüksek tuz tüketiminin sadece kalp-damar hastalıklarıyla sınırlı kalmadığını, osteoporoz ve mide kanseri riskini de artırabileceğini ekledi.
Toplumda tuz tüketimi genellikle sofrada eklenen tuzla ilişkilendirilse de, Prof. Dr. Sünbül asıl riskin işlenmiş gıdalardan geldiğini vurguladı. Toplam tuz alımının yaklaşık yüzde 70-80’i işlenmiş ve paketli ürünlerden sağlanıyor. Ekmek, peynir, zeytin, şarküteri ürünleri, hazır çorbalar, soslar ve fast-food ürünler önemli gizli tuz kaynakları arasında yer alıyor.
Sofrada eklenen tuzun payı ise oldukça düşük kalıyor. Bu nedenle yalnızca tuzluğu kaldırmak yerine, gıda tercihlerinin de gözden geçirilmesi gerekiyor. Çocukluk döneminde yüksek tuz tüketimi, erken yaşta kan basıncını yükselterek erişkin dönemde hipertansiyon gelişme riskini artırıyor.
Prof. Dr. Sünbül, çocuklarda tuzlu ve işlenmiş gıdalara yönelik tat alışkanlığının oluştuğunu belirtti. Bu durum obezite, damar sertliği ve böbrek hastalıklarına zemin hazırlayabiliyor.
Tuz tüketimini azaltmanın zor olmadığını belirten Prof. Dr. Sünbül, vücudun bu değişime hızla uyum sağladığını ifade etti. Bilimsel çalışmalar, tuz alımı azaltıldığında 2 ila 4 hafta içinde tat algısının değiştiğini gösteriyor. Bu süreçte bireyler, daha az tuzlu yiyecekleri yeterli bulmaya başlıyor ve eski alışkanlıklar fazla tuzlu geliyor.
Kaya tuzu, deniz tuzu veya Himalaya tuzu gibi alternatiflerin daha sağlıklı olduğu yönündeki yaygın inanışa da değinen Prof. Dr. Sünbül, bu tuzların büyük oranda sodyum klorür içerdiğini aktardı. Kardiyovasküler açıdan belirleyici olanın tuzun türü değil, miktarı olduğunu vurguladı. Ancak iyotlu tuz kullanımı, iyot eksikliğini önlemek açısından önem taşıyor.
Prof. Dr. Sünbül, günlük yaşamda uygulanabilecek pratik öneriler sundu. İşlenmiş gıdaları azaltmak, alışverişte etiketleri okuyarak düşük sodyumlu ürünleri tercih etmek, yemeklerde tuzu kademeli olarak azaltmak, lezzeti baharatlar ve doğal aromalarla artırmak, tuzluk kullanmamak ve dışarıda yemek yerken “az tuzlu” tercih etmek, tuz alımını önemli ölçüde düşürüyor.
Kardiyoloji Uzmanı, kalp ve böbrek sağlığını korumak için en etkili adımın tuz tüketimini azaltmak olduğunu belirtti. Küçük değişikliklerin uzun vadede büyük sağlık kazanımları sağlayacağını ve sürdürülebilir bir alışkanlık geliştirmenin önemli olduğunu ifade etti.
Yorum Yap