TÜBA Konsey Üyesi Prof. Dr. İsmail Koyuncu, TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker adına İstanbul’da Palazzo di Venezia’da düzenlenen “Türkiye-İtalya Ekonomik ve Ticari İlişkileri: Tarihsel Perspektif” başlıklı etkinliğe katıldı. Programın açılışında İtalya’nın Ankara Büyükelçisi Giuseppe Manzo ile Koyuncu protokol konuşmaları yaptı.
Koyuncu, iki ülke arasındaki ilişkilerin yalnızca güncel diplomatik temaslar ve ticari anlaşmalarla sınırlı olmadığını, Akdeniz’in ortak geçmişine, yüzyıllar boyunca gelişen ticaret ağlarına ve kültürel etkileşimlere dayanan çok katmanlı bir tarihe uzandığını vurguladı. Osmanlı dönemindeki kapitülasyonlardan 19. yüzyılın ticari ve mali bağlarına, 20. yüzyılın siyasi ve ekonomik dönüşümlerinden günümüz iş birliklerine uzanan süreci ele aldı.
Tarihsel Belgelerin ve Akademik İş Birliğinin Önemi
Koyuncu, 1963’te Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında imzalanan Ankara Anlaşması’nı ilişkilerin gelişiminde önemli dönüm noktalarından biri olarak niteledi. Bugün iki ülkenin sanayi, enerji, ulaştırma, savunma sanayii, teknoloji, turizm, bilimsel araştırma ve inovasyon gibi birçok alanda iş birliği yaptığını belirtti. TÜBA tarafından yayımlanan ve Venedik ile Vatikan arşivlerindeki belgelere dayanan “İtalyan Elçilerinin Raporları (1512–1789)” adlı eseri de katılımcılarla paylaştı.
Koyuncu ayrıca, Roma’da yürüttüğü ve Avrupa Birliği destekli Water4All projesi kapsamında atık su geri kazanımı ve uzun vadeli etkileri üzerine yapılan araştırmalara değindi. İtalyan ortaklarla yeni proje önerileri sunulduğunu ifade etti. Bilim diplomasisinin ülkeler arasındaki ilişkileri güçlendirmede temel araçlardan biri olduğunu belirten Koyuncu, iklim değişikliği, su kaynakları, enerji güvenliği ve yapay zekâ gibi küresel sorunlarda uluslararası bilimsel iş birliklerinin belirleyici olacağını söyledi.
Koyuncu, TÜBA ev sahipliğinde 19-20 Mart 2027 tarihlerinde İstanbul’da düzenlenmesi planlanan Dünya Bilim Forumu’na (WSF) da atıfta bulunarak iki ülke arasındaki akademik ilişkilerin bu tür uluslararası platformlarda ortak katkılara dönüşmesini umduğunu ifade etti.
Açılış konuşmalarının ardından, Gaetano Sabatini modern dönemde ticarette Osmanlı kapitülasyonlarını, Giampaolo Conte 19. yüzyılın ikinci yarısında İtalya-Osmanlı ticari ve mali ilişkilerini, Ebru Boyar ise geç Osmanlı İstanbul’unda Guillaume de Bondini ve La Turchia / La Turquie gazetesini ele aldı. Alessandro Albanese Ginammi İtalya-Türkiye ticaret ilişkilerini ve 1963 Ortaklık Anlaşması’nı, Lelio Lapadre ise Avrupa Birliği dış ilişkileri bağlamında iki ülkenin ticari ilişkilerinin mevcut durumunu ve geleceğini değerlendirdi. Program, Gaetano Sabatini’nin kapanış konuşmasıyla tamamlandı.
